Jakie systemy ochrony przeciwpożarowej stosuje się w obiektach przemysłowych?
Rynek systemów przeciwpożarowych wciąż się rozwija, ewoluuje i wprowadza nowości techniczne, są jednak systemy które ugruntowały swoją pozycję poprzez udowodnioną skuteczność w gaszeniu pożarów. Poniżej przedstawiamy najważniejsze w naszej ocenie systemy, które pozwolą skutecznie ograniczyć rozprzestrzenianie pożaru oraz umożliwić szybkie przywrócenie działalności obiektu. Należy pamiętać, że istotnym elementem skuteczności przeciwpożarowej każdego z tych systemów jest ich poprawne zaprojektowanie i wykonanie, w odniesieniu do planowanej lub istniejącej infrastruktury obiektu, w niektórych przypadkach z koniecznością modyfikacji istniejących rozwiązań. Dlatego bardzo ważną częścią każdego zadania inwestycyjnego powinna być poprawna klasyfikacja zagrożeń pożarowych, dobór właściwego systemu, zastosowanie odpowiednich środków gaśniczych, zapewnienie odpowiednich parametrów działania systemu, wydanie wytycznych i szkolenie pracowników Inwestora zarówno z podstawowej obsługi systemu jak i warunków użytkowania obiektu po zastosowaniu systemu przeciwpożarowego.
Niezaprzeczalnym liderem systemów ochrony przeciwpożarowej są instalacje tryskaczowe, dla których przebadano setki scenariuszy pożarowych, stworzono wytyczne projektowe takie jak VdS, NFPA, FM Data Sheets, PN-EN i wprowadzono do codziennego użytkowania w wielu obiektach przemysłowych. Instalacja tryskaczowa jest systemem stosowanym na całej powierzchni obiektu lub co najmniej w obrębie całej strefy pożarowej, działającym punktowo (aktywują się tylko tryskacze w obrębie pożaru przy poprawnym zaprojektowaniu) oraz aktywowanym automatycznie (w wyniku wzrostu temperatury otoczenia) we wstępnej fazie rozwoju pożaru. Instalacja tryskaczowa wykorzystuje wodę lub roztwór wodno-pianowy jako środek gaśniczy, dlatego istotne jest zapewnienie dodatniej temperatury otoczenia w budynkach chronionych tymi systemami. W niektórych przypadkach możliwe jest zastosowanie tzw. sekcji suchych dla obszarów nieogrzewanych, jednakże takie rozwiązanie ma ograniczenia w stosowaniu wynikające z dłuższego czasu dopływu wody do obszaru pożaru, dlatego ich zastosowanie jest mniej rekomendowane.
Systemem pokrewnym instalacji tryskaczowej jest instalacja zraszaczowa, która ma zastosowanie w specyficznych i szczególnych zagrożeniach, gdzie wymagana jest szybka aktywacja systemu oraz podawanie środka gaśniczego jednocześnie z większej ilości punktów zraszania. Takie systemy mają zastosowanie np. dla transformatorów, tuneli kablowych, przenośników taśmowych i są projektowane wg takich wytycznych jak VdS, NFPA i FM Data Sheets. Częścią systemu zraszaczowego jest elektryczny, hydrauliczny lub pneumatyczny system detekcji i sterowania gaszeniem, dzięki któremu zapewniona jest detekcja pożaru. Również w tym systemie stosowana jest woda lub roztwór wodno-pianowych jako środek gaśniczy. Rurociągi instalacji zraszaczowej są wypełnione powietrzem atmosferycznym, więc nie ma w tym przypadku ograniczeń związanych z temperaturą otoczenia.
Kolejnym krokiem ewolucji technicznej instalacji tryskaczowej i zraszaczowej są systemy gaszenia mgłą wodną, która wykorzystuje duże rozdrobnienie kropli wody w celu bardziej efektywnego odbioru ciepła z pożaru, obniżając znacząco jego temperaturę. Podobnie jak instalacje zraszaczowe, systemy mgły wodnej są póki co stosowane raczej punktowo dla specyficznych i szczególnych zagrożeń, chociaż znane są już testy, certyfikacje i rzeczywiste zastosowania w sposób powierzchniowy. Mgła wodna została już zastosowana m.in. w podziemnych tunelach transportowych, w pomieszczeniach technologicznych, w garażach oraz innych obiektach o stosunkowo niskim zagrożeniu pożarowym. Jako odniesienia prawne wykorzystywane są wytyczne NFPA i FM Data Sheets jednak zawsze ostatecznym technicznym punktem odniesienia są wytyczne i instrukcje producenta danego systemu. Mgła wodna jest to perspektywiczny system który obecnie jest intensywnie rozwijany i być może w niedalekiej przyszłości doczeka się odpowiednich norm projektowych, oficjalnego uznania w przepisach jako system gaśniczy i równie szerokiego zastosowania jak instalacje tryskaczowe.
Wysoko specjalistycznymi i dedykowanymi systemami gaśniczymi są systemy detekcji i gaszenia iskier dla systemów transportu pneumatycznego i systemów filtracji powietrza. Te systemy są stosowane w celu ograniczenia ryzyka pożaru i/lub wybuchu w obrębie filtrów. Jako środek gaśniczy wykorzystywana jest wysoko rozdrobniona woda, tworząca tymczasową kurtynę wodną w celu gaszenia iskier, które mogą zapalić transportowany pneumatycznie materiał. Podobnie jak w instalacjach zraszaczowych do aktywacji wymagana jest detekcja pożaru i sterowania gaszeniem, jednak w tym przypadku jest to element integralny całego systemu w celu zapewnienia najwyższej kompatybilności urządzeń i ich efektywności.
Systemy gaszenia gazem są kolejną grupą systemów ochrony przeciwpożarowej służącym do ochrony np. serwerowni, pomieszczeń rozdzielni elektrycznych, czyli tam, gdzie gaszenie wodą nie jest pożądane ze względu na zbyt duże straty w mieniu oraz dodatkowe zagrożenie dla życia uczestników akcji gaśniczej. Podawanie gazu gaśniczego do pomieszczenia ma na celu obniżenie stężenia tlenu w powietrzu poniżej progu dla którego następuje proces spalania danego typu materiału. Dlatego zagrożenia chronione tego typu systemami wymagają ograniczenia kubatury i zapewnienia dużej szczelności tej przestrzeni w celu uzyskania efektu gaśniczego. Wyjątkiem od tej reguły są systemy wykorzystujące dwutlenek węgla jako gaz gaśniczy, jednak zastosowanie tego rozwiązania wymaga odpowiedniego przygotowania zarówno chronionej przestrzeni jak i obsługi zakładu ze względu na potencjalne możliwości zatrucia tym gazem. W celu ograniczenia tego ryzyka stosuje się więc odpowiednią sygnalizację akustyczną i optyczną, opóźnienie zadziałania przed wyzwoleniem gazu oraz nawanianie gazu żeby było możliwe jego wyczucie.
W szczególnych przypadkach stosuje się również systemy redukcji tlenu, które obniżają stężenie tlenu już na etapie standardowego użytkowania budynku w celu wyeliminowania możliwości zainicjowania pożaru. Budynki lub pomieszczenia w których stosuje się takie rozwiązanie techniczne wymagają bardzo dużej szczelności w celu ograniczenia ubytku azotu generowanego w celu obniżenia stężenia tlenu. Należy również pamiętać, że ze względu na obniżone stężenie tlenu w danym budynku lub pomieszczeniu nie jest możliwa stała praca ludzi.
Swoje zastosowanie mają również systemy sygnalizacji pożaru (SSP) oraz instalacje hydrantowe, które są obowiązkowym elementem wyposażenia w wielu obiektach przemysłowych na podstawie Obwieszczenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 marca 2023 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów. Są to systemy o wysokiej skuteczności w ochronie życia ludzkiego, zapewniające możliwość podjęcia szybkiej ewakuacji oraz wstępnych działań gaśniczych przy ograniczonym zasięgu pożaru.
Firma Minimax Polska Sp. z o.o. posiada w swojej ofercie usługi dotyczące budżetowania, projektowania, realizacji i serwisowania w/w systemów gaśniczych. Jesteśmy firmą certyfikowaną przez VdS w zakresie takich systemów jak instalacje tryskaczowe, zraszaczowe, systemy sygnalizacji pożaru, systemy gaszenia gazem, systemy detekcji i gaszenia iskier. Gwarantuje to najwyższą jakość oferowanych usług i długoterminową efektywność ekonomiczną realizowanych przez nas instalacji polegającą na indywidulnie dostosowanych rozwiązaniach technicznych, niskiej awaryjności i wieloletniej trwałości wykorzystywanych komponentów oraz konkurencyjnych kosztach i szybkości działań serwisu. Dzięki temu koszty ewentualnych przestojów i usuwania skutków awarii są ograniczone do minimum, a systemy są przygotowane do ewentualnych modernizacji lub rozbudów bez nadmiernej ingerencji w istniejące jej części.
Zapraszamy do współpracy i kontaktu pod adresem zapytania@minimax.pl